Een vrije postmarkt lijkt dichtbij. Het kabinet besluit of de markt per 1 januari volgend jaar volledig wordt geliberaliseerd.
TNT Post verzet zich met hand en tand en zet sterk in op de arbeidsvoorwaarden van betrokken medewerkers. Men voert aan wel te willen concurreren, maar in een 'gelijk speelveld' gezien de hogere organisatie- en arbeidskosten van TNT Post.
Hetzelfde postbedrijf voert wel een prijsverhoging van 17% door op kerstzegels vanwege een maas in de postwet. Al met al een opmerkelijke houding, ik kom hier verderop op terug.
De algemene opinie wordt gevoed dat de vrije markt niet mag worden ingevoerd over de rug van de postbezorgers. Door enkele nieuwe toetreders in Nederland zijn inmiddels al wel overeenkomsten gesloten met vakbonden. Het speelveld ligt derhalve open.
Maar waar hebben we het nu eigenlijk over? Door de volledige liberalisering komt de markt voor brieven tot 50 gram vrij!
Dit is onder meer van belang voor banken, verzekeraars, accountants, salarisverwerkers e.d. die regelmatig afschriften, facturen en loonstroken per post versturen. Met name deze grootverbruikers zijn voorstander van de genoemde liberalisering. Sterker nog, ze dringen hier al langer op aan. De reden is eenvoudig aan te voeren, men verwacht lagere tarieven.
Grappig is dat ditzelfde bedrijfsleven elk jaar minimaal 150 miljoen euro laat liggen door nog altijd zijn rekeningen per post te versturen, overige papieren documenten niet inbegrepen.
Het ontvangen en versturen van facturen gebeurt nog steeds massaal per post. De gemiddelde kosten voor een elektronische factuur zijn de helft lager dan een traditioneel op papier verzonden factuur. De logisch aanvoelende aanname dat dit komt door een besparing in de porto- of papierkosten is onjuist, de winst zit vooral in tijdsbesparing. Een factuur op papier verzenden of ontvangen kost veel meer tijd dan het verwerken van een e-mail of standaard zoals EDI.
Veel kleine en middelgrote bedrijven vinden deze digitale ontwikkeling erg interessant, maar kunnen of durven het niet in praktijk te brengen. Juist deze bedrijven zouden in het kader van kostenbesparingen hier eens kritisch bij stil moeten staan. De opbrengst bij deze ondernemingen is in verhouding met grote bedrijven veel gunstiger omdat het factureringsproces heel arbeidsintensief is. Paradoxaal eigenlijk dat de genoemde grote ondernemingen voorstander zijn van de liberalisering ten einde geld te besparen en tegelijkertijd door verregaande sociale en technische innovatie deze besparing al lang zelf hadden kunnen realiseren.
Terug naar TNT Post. Een traditionele en weinig innovatieve organisatie- en kostenstructuur bepaalt kennelijk wat er bij consument en bedrijf in de portemonnee zit. Als elke onderneming, overheid en consument dezelfde weinig innovatieve houding was aangedaan hadden we nu geen platte tv's in onze huiskamers gehad, was de Toyota Prius een model heftruck geweest en smaakte koffie niet naar Senseo.
Het einde van het stenen tijdperk kwam niet door een gebrek aan stenen, de kerstkaarten dit jaar toch maar via de e-mail ben ik bang.
Martijn Delahaye